Cevaplar.Org

RUM MEHMED PAŞA (Ö. 1474 )

İstanbul’un fethinde esir düşen Rumlar’dan olup, saray hizmetine alınmıştır. Enderun Mektebi’nde yetiştirilerek yükselmiş ve bu arada Fâtih ’in îtimâdını kazanmıştır. 1471’de İshak Paşa, Ankara’ya kadar yürüyen Karamanoğlu Kasım Bey’e karşı başarılı olamadığından azledilince Mehmed Paşa sadrazamlığa yükseldi.


Orhan Dindar

odindar14@gmail.com

2024-01-01 00:49:27

İstanbul'un fethinde esir düşen Rumlar'dan olup, saray hizmetine alınmıştır. Enderun Mektebi'nde yetiştirilerek yükselmiş ve bu arada Fâtih 'in îtimâdını kazanmıştır. 1471'de İshak Paşa, Ankara'ya kadar yürüyen Karamanoğlu Kasım Bey'e karşı başarılı olamadığından azledilince Mehmed Paşa sadrazamlığa yükseldi.

Bu dönemde Üsküdar'daki külliyesini tamamladı. 1472 senesi yazında, Karamanoğulları'nı himayesi altına almış olan Akkoyunlu Hükümdarı Uzun Hasan'ın bir ordusunun Tokat'a ilerleyip şehri zaptederek yağma ettiği haberi üzerine veziriazamlıktan azledildi ve bir müddet sonra da îdam edildi.

Bâzı Osmanlı tarihçileri, Mehmed Paşa hakkında olumsuz ifadeler kullanmaktadır. Fetihten sonra İstanbul'a nakledilenler ve ulemâya tahsis edilen evlerden kira alınması kararındaki rolü ile vezirliği sırasında ulemâya ve fakirlere dağıtılması gereken in'amları, elbiseleri ve kumaşları verdirmediği şeklinde bilgiler bulunmaktadır.

Üsküdar'da Şemsi Paşa Câmii'nin üstündeki sırtta inşa ettirdiği Külliyesinden günümüze yalnızca câmi ile türbe ulaşmıştır. Rum Mehmed Paşa Câmii tabhâneli câmiler grubuna girer. Ancak merkezî kubbe mihrap yönünde bir yarım kubbe tarafından desteklenmiştir. Binanın iki yanındaki kubbeli ikişer küçük oda tabhâne kısmını teşkil eder. Sekiz pencereli kasnak üzerinde yükselen ana kubbenin ağırlığı geniş tuğla kemerler tarafından taşınmaktadır. Son cemaat yeri altı sütuna oturan tuğla kemerlerin taşıdığı beş kubbeli tarzda inşa edilmiştir. Harime girişin iki yanındaki ahşap mahfillerden biri hanımlar mahfili olarak kullanılır. Hoca odasına dönüştürülmüş olan Batı tarafındaki mahfil direkler tarafından taşınmaktadır. Merkezî kubbenin örttüğü mekândan geniş bir kemerle asıl ibadet mekânına geçilir. Bir sekiyle yükseltilen bu bölümün üzeri yarım kubbeyle örtülüdür. Harimin iki yanında ve harimden daha alçakta yer alan tabhâne odaları ana kubbenin örttüğü orta mekâna basık kemerli ikişer kapı ile açılmaktadır. Kubbeleri çokgen kasnak üzerinde yükselen mekânlar günümüzde depo olarak kullanılmaktadır.

Minâre, câminin beden duvarına batı yönünden bitişiktir. Tuğla malzeme kullanımı, dalgalı saçak hatları, yuvarlak kubbe kasnağı gibi özelliklerinden dolayı Bizans dinî mîmârisini andırdığı ileri sürülen câmii'nin bu özelliğinin bânisinden kaynaklandığı söylenmiş ve tenkidlere uğramıştır. Câminin güneybatı yönünde yer alan sekizgen planlı, kubbeli türbede Rum Mehmed Paşa'nın medfun olduğu kabul edilmekle birlikte bir rivâyete göre Tire'deki câminin yanındaki türbede cesedi, burada ise başı gömülüdür.

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

SULTAN 2. BAYEZİD (1481-1512)

SULTAN 2. BAYEZİD (1481-1512)

1448’de Dimetoka’da doğdu. Fâtih Sultan Mehmed’in Gülbahar Hâtun’dan doğan büyük oğl

BÜYÜK ÇARŞI

BÜYÜK ÇARŞI

İki bedestenin çevresinde meydana gelen ticaret merkezidir. Halk arasında Kapalı Çarşı olarak

HOCAZÂDE MUSLUHİDDİN

HOCAZÂDE MUSLUHİDDİN

Babası Bursa tüccarlarından olup, o devirde ticaretle uğraşanlar “hoca” unvanıyla anıldı

HIZIR BEY

HIZIR BEY

İstanbul’un ilk kadısıdır. Eskişehir-Sivrihisar’da doğdu. Sivrihisar’da bir medresede m

MUSLİHUDDİN MUSTAFA (ŞEYH VEFÂ-Ö. 1491)

MUSLİHUDDİN MUSTAFA (ŞEYH VEFÂ-Ö. 1491)

Zeyniyye tarikatının Vefâiyye kolunun kurucusudur. Vefâ lakabını annesinin adı olan Vefâ'd

MOLLA GÜRANİ VE MOLLA HÜSREV

MOLLA GÜRANİ VE MOLLA HÜSREV

Molla Gürânî: Irak’ın kuzeyinde Şehrizor’da (Kerkük) doğduğu kaydedilmekle beraber kend

RUM MEHMED PAŞA (Ö. 1474 )

RUM MEHMED PAŞA (Ö. 1474 )

İstanbul’un fethinde esir düşen Rumlar’dan olup, saray hizmetine alınmıştır. Enderun Mekt

HAS MURAT PAŞA CAMİİ

HAS MURAT PAŞA CAMİİ

Fâtih Sultan Mehmet döneminde vezirlik yapmış ve Uzun Hasan’la yapılan savaşta şehit olmuş

MOLLA GÜRANİ CAMİİ

MOLLA GÜRANİ CAMİİ

Bir adı da Vefâ Kilise Câmii olan bu Bizans kilisesi, fetihten sonra ilk câmiye dönüştürüle

KALENDERHANE CAMİİ

KALENDERHANE CAMİİ

Kalenderhâne Câmii Fâtih zamanında Bizans kilisesinden çevrilen, Şehzâdebaşı civarında Ve

AYASOFYA CAMİİ

AYASOFYA CAMİİ

Bizans devrinde İstanbul’un en büyük kilisesi iken (Hagia Sophia) fetihten sonra şehrin baş c

et-Teğabün: 3

Gökleri ve yeri yerli yerince yarattı. Sizi şekillendirdi ve şekillerinizi de güzel yaptı. Dönüş ancak O'nadır. (Mürşid 3.1 adlı yazılım-Turan Yazılım-(www.turan.com.tr) )

GÜNÜN HADİSİ

Allah'ım! Bizi sevgin ve bizi sana yaklaştıracak olanların sevgisiyle rızıklandır.

Tirmizi, Daavat:72-73

TARİHTE BU HAFTA

*Fatih Camii Tekrar İbadete Açıldı(15 Nisan 1772) *Şeyhülislam İbn-i Kemal'in Vefatı(16 Nisan 1534) *Einstein'in Ölümü(18 Nisan 1955) *93 Harbi Başladı(19 Nisan 1877) *Miladi Takvime Göre Efendimiz'in(s.a.v) Doğumu(20 Nisan 571)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI