Cevaplar.Org

KALENDERHANE CAMİİ

Kalenderhâne Câmii Fâtih zamanında Bizans kilisesinden çevrilen, Şehzâdebaşı civarında Vezneciler semtindeki câmi, fetihten hemen sonra kuşatmadaki hizmet ve gayretleri sebebiyle bizzat sultan tarafından Kalenderî tarikatı dervişlerine


Orhan Dindar

odindar14@gmail.com

2023-11-22 09:51:57

Kalenderhâne Câmii 

Fâtih zamanında Bizans kilisesinden çevrilen, Şehzâdebaşı civarında Vezneciler semtindeki câmi, fetihten hemen sonra kuşatmadaki hizmet ve gayretleri sebebiyle bizzat sultan tarafından Kalenderî tarikatı dervişlerine zâviye olarak tahsis edilmiştir. 18. yüzyılda Dârüssade Ağası (Maktul) Beşir Ağa câminin yanına bir medrese ile içinde de bir hünkâr mahfili inşa ettirmiştir. Cumhuriyet döneminde bakımsız kalan medrese, 1935 yılına doğru tamamen yıktırılıp ortadan kaldırılmış ve yerine bir konservatuvar binası yapılması tasarlanmıştı. Ancak bu proje gerçekleşmemiştir.

Zeyrek Kilise Câmii

 

Haliçten Bozdoğan Kemerine çıkarken Atatürk Bulvarının sağında yer almaktadır. Câmiyi teşkil eden birbirine bitişik üç kilisenin Bizans devrindeki isimleri Evrenin Hâkimi Îsâ Mesîh, Başmelek Mikhail ve Şefkatli Meryem Ana'dır. İstanbul'un Osmanlı dönemine âit ilk eğitim kurumu olmuştur.

İsmi, medresenin müderrislerinden Zeyrek lakaplı Molla Mehmed Efendi'den gelmiştir. Hem mescid-dershâne hem de câmi olarak kullanılmıştır. Molla Zeyrek'in Hacı Bayrâm-ı Velî'nin yanında bulunup ondan ders aldığı ve Zeyrek isminin de kendisine onun tarafından verildiği bilinmektedir. İstanbul'un fet-hine katılan ulemâ arasında yer almıştır. Fethin ardından Fâtih Sultan Mehmed, Medâris-i Semâniyye'yi inşa etmeden önce, eğitimin kesintiye uğramaması için Pantokrator Manastırı'nı medreseye çevirip, kendisine tahsis etmiştir. Molla Zeyrek, Sultan'ın huzurunda Seyyid Şerîf el-Cürcânî'den daha faziletli olduğu iddiasında bulunması üzerine Fâtih, Bursa'dan Hocazâde Muslihuddin Efendi'yi İstanbul'a dâvet ederek onunla münâzara etmesini istemiştir. Pâdişâhın huzurunda bir hafta kadar devam eden münâzarayı devrin âlimleri oturarak, Vezir Mahmud Paşa ayakta durup, çeşitli hizmetler îfâ ederek iştirak etmiştir. Sonunda mecliste hazır bulunanlar ve hakem olarak Molla Hüsrev, Hocazâde'nin görüşlerini tercih ettiler. Padişah, Molla Zeyrek'in ders verdiği medresedeki müderrisliğe Hocazâde'yi getirdi. Molla Zeyrek buna çok üzüldü ve ömrünün geri kalan kısmını Bursa'da talebe yetiştirmekle geçirdi. Bursa'da Pınarbaşı mevkiine defnedildiği, ancak bugün mezarının kayıp olduğu bilinmektedir.

Eski İmâret Câmii

Zeyrek câmiine yakın bir yerde, Haliç'in Marmara'ya açılan tarafına hâkim bir yamaçta bulunan Eski İmâret Câmii (İmâret-i Atîk Câmii), Bizans döne-mindeki bir manastırın câmiye çevrilmiş olan kilisesidir. Bu manastır, Fâtih Külliyesi yapılıncaya kadar imâret, zâviye ve medrese olarak kullanılmış, kilisesi de bu zâviyenin ve medresenin mescidi olmuştur. 1970'li yıllarda câminin içi ve dışı önemli ölçüde tamir edilerek, dış mîmârisi eski orijinal görünümüne kavuşturulmuştur. 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

HIZIR BEY

HIZIR BEY

İstanbul’un ilk kadısıdır. Eskişehir-Sivrihisar’da doğdu. Sivrihisar’da bir medresede m

MUSLİHUDDİN MUSTAFA (ŞEYH VEFÂ-Ö. 1491)

MUSLİHUDDİN MUSTAFA (ŞEYH VEFÂ-Ö. 1491)

Zeyniyye tarikatının Vefâiyye kolunun kurucusudur. Vefâ lakabını annesinin adı olan Vefâ'd

MOLLA GÜRANİ VE MOLLA HÜSREV

MOLLA GÜRANİ VE MOLLA HÜSREV

Molla Gürânî: Irak’ın kuzeyinde Şehrizor’da (Kerkük) doğduğu kaydedilmekle beraber kend

RUM MEHMED PAŞA (Ö. 1474 )

RUM MEHMED PAŞA (Ö. 1474 )

İstanbul’un fethinde esir düşen Rumlar’dan olup, saray hizmetine alınmıştır. Enderun Mekt

HAS MURAT PAŞA CAMİİ

HAS MURAT PAŞA CAMİİ

Fâtih Sultan Mehmet döneminde vezirlik yapmış ve Uzun Hasan’la yapılan savaşta şehit olmuş

MOLLA GÜRANİ CAMİİ

MOLLA GÜRANİ CAMİİ

Bir adı da Vefâ Kilise Câmii olan bu Bizans kilisesi, fetihten sonra ilk câmiye dönüştürüle

KALENDERHANE CAMİİ

KALENDERHANE CAMİİ

Kalenderhâne Câmii Fâtih zamanında Bizans kilisesinden çevrilen, Şehzâdebaşı civarında Ve

AYASOFYA CAMİİ

AYASOFYA CAMİİ

Bizans devrinde İstanbul’un en büyük kilisesi iken (Hagia Sophia) fetihten sonra şehrin baş c

FATİH CAMİİ VE KÜLLİYESİ

FATİH CAMİİ VE KÜLLİYESİ

İstanbul’un fethinden sonra yapılan ilk selâtin câmii ve külliyedir. Fetihten sonra çok hara

GEDİK AHMET PAŞA

GEDİK AHMET PAŞA

“Gedik” lakabının, kale açmak, kale tâmir veya inşa etmekteki maharetine dayandığı kayde

MAHMUD PAŞA KÜLLİYESİ

MAHMUD PAŞA KÜLLİYESİ

Sadrazam Mahmud Paşa’nın kendi adıyla anılan semtte inşa ettirdiği külliye, şehrin fetihte

Kim iyi bir iş yaparsa kendi lehinedir. Kim de kötülük yaparsa kendi aleyhinedir. Rabbin kullara (zerre kadar) zulmedici değildir.

Fussilet, 46

GÜNÜN HADİSİ

Bir kimseye şer olarak bir müslüman kardeşine hakaret etmesi kafidir.

Riyazü's Salihin, 3/1605

TARİHTE BU HAFTA

-İbn-i Batuta'nın Vefatı(24 Şubat 1369) -Malcolm X'in Vefatı(25 Şubat 1965) -Tarık Buğra Vefat Etti.(28 Şubat 1994) -Buhari'nin Vefatı(2 Mart 869)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI