Cevaplar.Org

İNSANIN DUYGULARI

Bir insanın aşırı cimri veya çok cömert olması, aşırı korkak veya çok cesur olması, aşırı veya hiç sevmeyen biri olması, aşırı sert veya çok yumuşak olması, çok merhametli veya çok az merhametli olması doğuştan mıdır? Yoksa bunlar doğuştan vasat bir halde olup, sonradan hayat içindemi kazanılır? İrademizin rolü nedir burada?


Niyazi Beki(Doç. Dr.)

niyazibeki@gmail.com

2018-07-31 12:08:42

Bir insanın aşırı cimri veya çok cömert olması, aşırı korkak veya çok cesur olması, aşırı veya hiç sevmeyen biri olması, aşırı sert veya çok yumuşak olması, çok merhametli veya çok az merhametli olması doğuştan mıdır? Yoksa bunlar doğuştan vasat bir halde olup, sonradan hayat içindemi kazanılır? İrademizin rolü nedir burada?

Cevabımız:

-Fıtrat itibariyle bazı kimselerin diğer bazılarında daha cesur, daha cömert bir genetik kabiliyete sahip olabilir. Ancak şunu diyebiliriz ki, bir kimseyi iradesinin dışında kötü reflekslere sevk edecek zorunlu bir rotanın yaratılıştan çizilmiş olması insanların tabi oldukları imtihanın âdil özelliğini zedeleyecektir. Bu sebeple, hiç bir fıtrî olumsuz özellik insanın iradesini rafa kaldıracak derecede bir etkinliğe sahip olduğu mümkün değildir. Bilim çevrelerinde bazen bu konuda çok abartılı bir söylemin dolaştığını düşünüyoruz. Nitekim, değişik zamanlarda güvendiğimiz bazı bilim adamları uzmanlarla bizzat bu konuyu müzakere ettik ve burada ortaya koymaya çalıştığımız aynı düşüncenin doğru olduğuna gördük. Zaten aksi mümkün değildir. Şayet böyle bir ısrar olsa bile, bunun fen bilimlerinin değil bilim adamının cehaletinden kaynaklanacağına asla şüphe etmemek gerekir. Zira şunu çok iyi biliyoruz ki, hiç bir fen biliminin kesin doğru olan bir verisinin Kur'an'ın doğru anlaşılmış bir hükmüyle çelişemez. Halbuki, şayet yaratılışta var olan bazı genetik faktörlerin olumsuzlukları kişinin iradesini ortadan kaldıracak bir yapıda olduğunu düşünürsek, Allah'ın insanlara-haşa- komplo kurduğunu kabul etmemiz gerekir. Oysa, Kur'an'ın Allah'ın sözü olduğunu gösteren yüzlerce delil var ve bu konuda binlerce eser yazılmıştır. Kur'an Allah'ın sözü olduğuna göre, söylediği her şeyin doğru olduğunda şüphe yoktur. O halde, Kur'an'ın defalarca "Allah kullarına zulmetmez" manasına gelen gerçeği vurgulaması, insan iradesini ortadan kaldıracak bir yapının sözkonusu olmasının mümkün olmadığının göstergesidir.

-Şunu da söyleyelim ki, şecaat, cömertlik gibi olumlu bazı faktörlerin İnsanların fıtratında farklı tonda bulunması mümkündür ve vakidir. Allah'ın İmam Gazali'ye verdiği aklı ve zekanın diğer pek çok kimseden daha fazla olması asıl imtihana zarar vermediği gibi, bunu Allah'ın bir lütfu olduğunu kabul etmek gerekir.

Deli olan kimselerin imtihana tabi tutulmamaları bu konuyu ortaya koyan önemli bir açıklama mahiyetindedir.

 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

MERCİMEK YEMEK SÜNNET MİDİR?

MERCİMEK YEMEK SÜNNET MİDİR?

Mercimek yemek sünnet midir? Mercimek yemenin tavsiyesi üzerine hadis var mı? Varsa tahkik ve tah

ŞEYTANA DÜŞMAN OLMAK

ŞEYTANA DÜŞMAN OLMAK

Soru: Hz. Allah kin tutmaktan bizleri men etmesine rağmen neden, şeytan sizin düşmanınız siz d

BAZI HADİSLER HAKKINDA

BAZI HADİSLER HAKKINDA

Aşağıdaki Hadislerin kaynakları sıhhat durumu ve açıklaması nedir? 1- Ebu Abdullah Hüseyin

OL DEYİNCE OLUR NE DEMEK

OL DEYİNCE OLUR NE DEMEK

Allah herşeyi yaratıyor. Yaratma eylemini de kendi zatı gibi tasavvur edemeyiz değilmi? Ol deyin

MEZHEPLER DİNİ PARÇALAMIŞ MIDIR?

MEZHEPLER DİNİ PARÇALAMIŞ MIDIR?

Rum suresi 32. Ayet 32. "Dinlerini parçalayan ve bölük bölük olanlardan (olmayin. Bunlardan)

İ-DOSER" BİLİNÇALTI MÜZİK

İ-DOSER

Şu an dijital alemde i-doser denilen bir program var. Bilgisayar programından veyahut mp3 playerda

BİR HADİS VE ÜSTÜNLÜK

BİR HADİS VE ÜSTÜNLÜK

Bir hadis-i şerifte, (Beni insanların en iyisi bilmeyen kâfirdir) buyuruldu. (Hatib) Açıklayabi

KIYAMET ÖNCESİNDE OLACAK OLAĞANÜSTÜ ŞEYLERİN HİKMETİ

KIYAMET ÖNCESİNDE OLACAK OLAĞANÜSTÜ ŞEYLERİN HİKMETİ

Soru: Kıyamet öncesinde çıkacak olağanüstü şeylerin hikmeti nedir? Hz. İsa, Mehdi, Süfyan,

KUR’ANIN DÖRT ANA KONUSUNUN BİRBİRİYLE İLİŞKİSİ

KUR’ANIN DÖRT ANA KONUSUNUN BİRBİRİYLE İLİŞKİSİ

Soru: Kur’anın dört ana konusunun , yani tevhid, nübüvvet, haşir ve adalet, ibadet arasındak

İMAM EŞARİ VE İBNİ ARABİ CEBRİ MİDİR?

İMAM EŞARİ VE İBNİ ARABİ CEBRİ MİDİR?

Soru : İbni Arabi (Fusüs, s.210) katıksız cebirci olduğu konusunda ne demeliyiz? Aynı şekilde

KALBİM MUTMAİN OLSUN DİYE

KALBİM MUTMAİN OLSUN DİYE

Soru: Bakara-260 “İbrahim de bir vakit:”Ey Rabbim ölüleri nasıl dirilttiğini bana göster

Görmedikleri halde, Rablerinden korkanlar için bir bağışlanma ve büyük bir mükafat vardır.

Mülk, 12

GÜNÜN HADİSİ

Allah'ın en sevdiği isimler

Resulullah (sav) buyurdular ki: "Allah'ın en ziyade sevdiği isimler Abdullah ve Abdurrahman'dır." Müslim-Edeb:2 Ebu Davud-Edeb:59

TARİHTE BU HAFTA

*I.Dünya Savaşı Sona Erdi(11 Kasım 1918) *Bolu-Düzce-Kaynaşlı Depremi(12 Kasım 1999) *Mehmed Zahid Kotku Hz.lerinin Vefatı(13 Kasım 1980) *K.K.T.C Kuruldu(15 Kasım 1983) *Muhyiddin-i Arabi Hz.lerinin Vefatı(16 Kasım 1240)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI