Cevaplar.Org

KİŞİNİN KİMLE EVLENECEĞİ KADERİ MİDİR?

Bir hadiste kişinin evleneceği kişi ne kadar dua etse de değişmeyeceği buyruluyor, halbuki başka bir hadiste ise dua ile kaderin değişebileceği söyleniyor, o zaman ben ne kadar dua etsem de evleneceğim insan aynı insan mı olacak... Cevabımız:


Niyazi Beki(Doç. Dr.)

niyazibeki@gmail.com

2018-07-06 15:50:31

Bir hadiste kişinin evleneceği kişi ne kadar dua etse de değişmeyeceği buyruluyor, halbuki başka bir hadiste ise dua ile kaderin değişebileceği söyleniyor, o zaman ben ne kadar dua etsem de evleneceğim insan aynı insan mı olacak...

Cevabımız:

-Kader bir açıdan iki şekilde düşünülen bir hakikattir.

Birincisi: Dua, sıla-yı rahim, sadaka, anne-babaya itaat gibi hayırlı vesilelerle değişebilen kader formu. Bu kaderden maksat, Allah'ın levh-i mahfuzda ve bir kısım elvah-ı kaderiyede yazdığı şeylerdir. Bunlardan bir kısmı, meleklerin dahi değişip değişmeyeceğini bilmediği bir konumdadır. Diğer bir kısmı ise, meleklerin değişeceğine dair -deyiş yerindeyse- ince dipnotları okuyabildiği tablolar.

Levh-i Mahfuzda veya melekler tarafından yazılı olan ecelin/kaderin –belli şartlara dahilinde-değişmesi mümkündür. Buna "Ecel-i kaza" denir. Levh-i mahfuzda ve bir kısım elvah-ı kaderiyede yazılı olan kaderin bazı hikmetlerle değişebileceğine dair Kur'an'ın-meal olarak- ifadesi şöyledir:

"Allah, dilediği hükmü iptal eder, dilediğini sabit bırakır. Ana kitap O'nun yanındadır"(Rad, 13/39).

"Herhangi bir canlının ömrünün uzaması veya kısaltılması mutlaka bir kitapta yazılıdır. Bütün bunlar elbette Allah'a pek kolaydır"(Fatır, 35/11) mealindeki ayette de, ömrün-normal tabii seyrinden- daha kısa veya daha uzun olabileceği ifade edilmiştir ki, bu da değişebilen kaderin bir yansımasıdır.

- "Sadaka verin; hastalarınızı sadaka ile tedavi edin. Muhakkak ki sadaka, gelen arazları, marazları/hastalıkları geri çevirir. Sadaka aynı zamanda ömrünüzün uzamasına, iyiliklerinizin katlanmasına vesile olur"(Kenzu'l-Ummal, h. No: 16113) anlamına gelen hadislerde de bu gerçeğe işaret edilmiştir.

-Demek ki mutlak olmayan, bilakis bazı şartlarla mukayyet olan bir kısım mukadderat- şartları yerine gelmediği için-(mesela. sad aka verilmediği içn, dua yapılmadığı için) vuku bulmayabilir(krş. Nursi; Lemalar, 104).

İkincisi: Allah'ın ilminde yer alan kaderdir ki, asla değişmez. Buna "ecel-i müsemma veya Ecel-i mübrem" denilir.

Allah'ın ilmindeki olan bu kaderin değişmesi imkânsızdır. Aksi halde, Allah'ın ilminde yanılgı ve cehaleti kabul etmek gerekir ki, böyle bir düşünce İslam inancına terstir.

-Ecel-i müsemma değişmez olduğundan asıldır. Levh-i mahv ve ispatta yazılan Ecel-i Kaza ise ona aykırı olamaz. Dolayısıyla, Ecel-i kazanın gerçekleşmesi, aynı zamanda ecel-i musemmanın gerçekleştiği anlamına gelir. Yani yapılacak değişiklik de Allah'ın ezeli ilmine uygun olarak yapılır(krş.. B. S. Nursi, Lemalar, s104; Barla, s.349).

-"O, sizi bir çamurdan yaratan, sonra(Levh-i mahfuzda yazılan ve değişikliği kabul eden) bir ecel/bir ömür süresi tayin edendir. Bir de O'nun nezdinde (onun değişmez ilminde)muayyen bir ecel vardır"(Enam, 6/2) mealindeki ayette bu iki ecel türüne de işaret edilmiştir. Bu konuda tefsircilerin değişik yorumları vardır. Biz bu görüşü tercih ettik.(Bk. Alusî, İbn Aşur, ilgili ayetin tefsiri).

-Allah'ın ilminin ön gördüğü, hikmetinin uygun bulduğu şartlar çerçevesinde "sadaka-anne-babaya saygı, itaat" gibi manevî değerler bazında ömrün uzaması mümkün olduğu gibi, "hayatın biyolojik çalışmasının devamını sağlayan maddî şartların iyileştirilmesi durumunda, ömrün normal standart çıtasını yukarıya çekmek de mümkündür" Ve tabii ki, bu da Allah'ın ilim ve izni dışında değildir.

-Özetle; ayet ve hadislerde değişebileceğine işaret edilen kader, Levh-i mahfuzda şartlı olarak yazılan kader, Ecel-i muallak, Ecel-i kazadır. Değişmez olan ise, Allah'ın ezeli iliminde yer alan kaderin şeklidir ki, ecel-i müsemma/ecel-i mübrem adını alır.

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

Gökleri ve yeri yaratan, bunları yaratmakla yorulmayan Allah'ın ölüleri diriltmeye de gücünün yeteceğini düşünmezler mi? Evet O, herşeye kadirdir.

Ahkaf, 33

GÜNÜN HADİSİ

İman ve İslam'ın Fazileti

"Mü'min kişinin durumu ne kadar şaşırtıcıdır! Zira her işi onun için bir hayırdır. Bu durum, sadece mü'mine hastır, başkasına değil: Ona memnun olacağı birşey gelse şükreder, bu ise hayırdır; bir zarar gelse sabreder, bu da hayırdır" (Müslim, Zühd 64, (2

TARİHTE BU HAFTA

*Kanije müdafaası(18 Kasım 1601) *Hz.Fatıma'nın(r.anha) Vefatı(22 Kasım 632) *İstanbul'un Müttefikler Tarafından İşgali(23 Kasım 1918) *Alparslan'ın Şehadeti(24 Kasım 1072) *Öğretmenler Günü(24 Kasım)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI