Cevaplar.Org

İHLAS NEDİR? NASIL KAZANILILIR?

İHLÂSIN FAZİLETİ: Yüce Allah şöyle buyurmaktadır:


Muhammed Salih Ekinci

.

2016-10-03 11:13:10

İHLÂSIN FAZİLETİ:

Yüce Allah şöyle buyurmaktadır:

وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاء وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ وَذَلِكَ دِينُ الْقَيِّمَةِ

"Hâlbuki onlar (Yahudi ve Hıristiyanlar), dini yalnızca O'na hâlis kılan muvahhidler olarak sadece Allah'A ibadet etmek, namazı dosdoğru kılmak ve zekâtı vermekten başkasıyla emr olunmadılar..." (Beyyine, 98/5)

أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ

"Dikkat et, hâlis din Allah'ındır..."(Zümer, 39/3) Ve daha başka âyetler...

Ebu Hureyre (r.a.)'nın rivâyetine göre Peygamber (SAV) de şöyle buyurmaktadır: "Şüphesiz Allah, sizin gövdelerinize ne de dış görünüşünüze bakar. Lakin kalplerinize ve amellerinize bakar." (Müslim)

İHLÂSIN HAKİKATI (ANLAMI), DERECELERİ VE ONU KAZANMANIN YOLLARI

Bir şeyi içine karışmış olan başka şeylerden arındırıp saflaştırmaya "ihlâs" denir.

İhlâsın zıddı şirktir. Ancak, hem şirkin hem de ihlâsın [birbirinden farkı] birtakım dereceleri vardır.

Tevhitteki ihlâsın zıddı, ûlûhiyette şirktir ki buna 'şirk-i ekber' (büyük şirk), 'şirk-i celî' (açık şirk) denir.

'Küçük şirk' (şirk-i asgar) ise, riyadır ki buna da 'şirk-i hafi' (gizli şirk) denir. Riya da açık ve gizli olmak üzere iki kısımdır.

Açık riya, ameli, sırf gösteriş maksadıyla yapmaktır. Oysa maksadı gösteriş olmasaydı o ameli işlemeyecekti. İbadetin temeli gösterişe dayandığı için gösteriş ile birlikte sevap kasd edilse bile açık riya hem ameli ifsad eder, hem de sevabı yok eder.

Bunun dışında kalan (ibadetin aslında olmayan) riya ise gizli riyadır ki bunun da bir takım dereceleri (kısımları) vardır.

Bir kısmı, ibadetin aslını yapmaya sebeb olmakla birlikte, ibadet isteğinin çalışmasına veya artmasına sebep olmakla veyahut ibadetin özelliğinde tesirli olmaktadır. Kişinin insanlar için namazını uzatması veya daha güzel kılması gibi ki bu ameldeki sahih niyetinden dolayı sevap, ameldeki etkisi nispetinde fasid niyetinden (gösterişinden) dolayı da cezayı haketmiş olur.

Bir kısmı da –ki bu, bir öncekinden daha gizlidir- kişinin insanların, ameline muttali olmasında, sevinç duymasıdır.

Riyanın bir kısmı da- ki bu da bir öncekinden daha gizlidir- insanların, ameline muttali olmasından sevinç duymamakla birlikte, sevabı onlardan beklercesine taatından dolayı kendisine saygı gösterilmesini istemesidir.

Riyanın bu iki kısmı, amelin boşa gitmesine sebeb olmamakla birlikte, sevabını eksiltmektedir.

Sonuç olarak, amelde bulunan kimse, amel işlerken, insanların, kendisi görmesiyle, hayvanların kendisini görmesi arasında fark gözettiği halk tarafından görülen ibadetin yok gibi kabul etmediği müddetçe yaptığı ibadet gerçek ihlâstan uzak ve riya ile karışık bulunmaktadır. Ancak, yukarıda da açıklandığı üzere ihlâsa karışan her riya sevabı yok etmemektedir.

Gizli riyadan, ancak dikkat ve keskin basiret sahipleriyle yüce Allah'ın destekleyip koruduğu kimseler kurtulabilir.

"Alimin kıldığı iki rekat (namaz), câhilin kıldığı yetmiş rekattan daha faziletlidir" denirken, buradaki "âlim"den, amelleri yok eden âfetleri bütün incelikleriyle bilen kimse kasdedilmiştir [Çünkü âlim, ibadetin özüne dikkat ederken], câhil ibadetin zahirin (şekline) dikkat etmektedir. Halbuki paranın iyisini kötüsünden (gerçeğini sahtesinden) ayıran bilgili birinin beğendiği/tercih ettiği bir kırat altın, tecrübesiz, câhil birinin beğendiği/tercih ettiği bir dinardan daha üstündür.

İhlâslı olmanın riyadan kurtulmanın (en) faydalı yollarından biri, amellerin gizli tutulması, kapıların kötülüklere kapatıldığı gibi amellere de kapatılmasıdır. Çünkü, amelleri gizlemek kadar riya hastalığını tedavi eden bir ilaç yoktur.

İhlâs sahibi Allah dostları, sürekli gizli riyadan korkmuş, insanların, kötülüklerini gizlemek istediklerinden daha çok sâlih amellerini gizlemeye gayret göstermişlerdir ve bunu amellerinin ihlâslı olması, ihlâslarından dolayı kıyamet gününde yüce Allah'ın sevabına ermek ümidiyle yapmışlardır.

Riyadan kurtulmanın en faydalı yollardan biri de, insanların, hakikaten kendisine zarar ve fayda veremeyeceklerini bilip, kendini onların taltiflerini beklemekle meşgul etmemesidir. Aksi takdirde hem kendini boşa yormuş olur, hem dinine zarar vermiş olur, hem amelinin sevabını yok etmiş olur, hem de yüce Allah'ın rızasını kaçırarak gazabını hak etmiş olur.

İhlâsı elde etmenin riyadan ve diğer kalbi (manevi) hastalıklardan kurtulmanın en faydalı yollardan biri de hadis-i şeriflerde tavsiye edilen tesbih, tehlil ve diğer zikir ve dualara devam edip, şer'i âdaplara riâyet etmektir ki bu konuda yazılan en faydalı eser, İmam Nevevi (rh.a.)'nin "el-Ezkar" isimli kitabıdır. Onun için [çok haklı olarak] "Evini sat, el Ezkar'ı satın al" demişlerdir. Çünkü O iyilerin süsü, hayırlı kimselerin şiârı olmuş, tamamı hidâyet ve nur olan bir kitaptır. Onun için her müslümanın "el-Ezkar ile "Riyazüs-Salihin"e sâhip olmaları gerekir.

 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

“ÜÇ AYLARDAN VE MÜBAREK GECELERDEN BANA NE?”

“ÜÇ AYLARDAN VE MÜBAREK GECELERDEN BANA NE?”

Allah dostlarından birine demişler: -Üç aylara girdik efendim, hem de bu gece mübarek geceleri

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-7

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-7

Adamın biri Hz. Ömer(r.a)’e; “Muhakkak sen adaletle hükmetmiyor, hakları vermiyorsun” dedi

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-6

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-6

*Malik bin Dinar(rahmetullahi aleyh) demiştir ki; “Kalbinde bir katılık, bedeninde(taat işleri

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-5

CEVAHİR-ÜL LÜ’LÜİYE’DEN PARILTILAR-5

Saad Bin Ebu Vakkas(r.a)’dan rivayete göre o, Rasulullah’a dedi; “Ya Rasulullah! Allah’ın

ANNE KARNINDA AĞIZ, DÜNYADA NAMAZ

ANNE KARNINDA AĞIZ, DÜNYADA NAMAZ

Anne karnındaki bir çocuğun ağzı vardır, gözü vardır, kulağı vardır, eli vardır, ayağ

İNSAN NASIL BİR VARLIKTIR?-2

İNSAN NASIL BİR VARLIKTIR?-2

5.İnsanların Yaratılışlarında İbretler Vardır: "Sizin yaratılışınızda ve (Allah'ın) y

BENİM AKLIM DA ALLAH’IN VE AHİRETİN YOKLUĞUNU ALMIYOR

BENİM AKLIM DA ALLAH’IN VE AHİRETİN YOKLUĞUNU ALMIYOR

Şaşıyorum şu inkârcıların aklına. Allah onlara, kendisini bulsunlar, iki dünyanın saadetin

İLİM ÇEŞNİSİ-4

İLİM ÇEŞNİSİ-4

Felak Ve Nas Surelerinin İniş Sebepleri Müfessirlerimiz dediler ki; Hz. Peygamber "aleyhisselatu

İNSAN NASIL BİR VARLIKTIR?-1

İNSAN NASIL BİR VARLIKTIR?-1

İnsan kelimesi; beşer, insan topluluğu, erkek ve kadın anlamında kullanılır. İnsan kelimesi

İNSANIN YARATILIŞI-3

İNSANIN YARATILIŞI-3

3.İnsanların Hamilelik Yoluyla Yaratılışının Aşamaları Nelerdir? Bu hususu da ayetlerin ı

İNSANIN YARATILIŞI-2

İNSANIN YARATILIŞI-2

Peki, sapıtmış insanların durumu nedir? Kur’an, sapıtmış insanların hayvanlardan daha a

Şüphesiz o, korunmuş bir kitapta (yazılı) olan pek şerefli/değerli Kur'an'dır ki O'na temiz olanlardan başkası dokunamaz.

(Vakıa, 77-78-79)

GÜNÜN HADİSİ

"Size iki şey bırakıyorum. Bunlara uyduğunuz müddetçe asla sapıtmayacaksınız: Allah'ın Kitab'ı ve Resulünün Sünneti."

Muvatta, Kader 3, (2, 899)

TARİHTE BU HAFTA

*Evliya Çelebi'nin Doğumu(25 Mart 1611) *Edirne'nin İşgali(26 Mart 1913) *Ahmed Cevdet Paşa'nın Doğumu(27 Mart 1822) *Fatih Sultan Mehmed'in Doğumu (30 Mart 1432) *Lâleli Camii'nin Temeli Atıldı (31 Mart 1760)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI