Cevaplar.Org

KIRKINCI HOCAEFENDİ

Hayatını iman ve Kur’an hizmetine adamış olan Mehmet Kırkıncı Hoca Efendi, 1928 yılında Erzurum’un merkez Güllüce Köyü’nde dünyaya gelmiş. 1940 yılında ailesiyle birlikte Erzurum’a yerleşince, büyük âlim Mustafa Necati Efendi’den ilk tahsil hayatına başlamıştır.


Yüksel Uca

aktifkitap25@hotmail.com

2015-07-22 03:06:06

Hayatını iman ve Kur'an hizmetine adamış olan Mehmet Kırkıncı Hoca Efendi, 1928 yılında Erzurum'un merkez Güllüce Köyü'nde dünyaya gelmiş. 1940 yılında ailesiyle birlikte Erzurum'a yerleşince, büyük âlim Mustafa Necati Efendi'den ilk tahsil hayatına başlamıştır. Kur'an okumanın ve Arapça tahsil etmenin yasak edildiği o dönemde büyük zorluklarla ve gizlice tahsil hayatını devam ettirmiştir. Mustafa Efendi'nin 1944 senesinde Medine'ye göç etmesinden sonra da Hacı Faruk Efendi'den ders okumaya devam etmiştir.

Bu arada Alvarlı Efe Hazretleri'nin sohbetlerine devam ederek ziyadesiyle istifade ve istifaze etmiş, Solakzade Hazretleri'nin, İhmal Camii imamı Mehmet Efendi'nin ve evliyadan Rauf Efendi'nin vaaz ve sohbetlerine devam etmiştir.

Tifnikli Hacı Faruk Efendi vefat edince, Efe Hazretleri'nin tavsiyesiyle Ağrılı Molla Nadir Efendi'nin yanına gitmiş ve askere gidinceye kadar o büyük zattan ilim tahsiline devam etmiştir. Askerlik vazifesini ifa ettikten sonra da Erzurum'un manevi sultanlarından, ilim ve irfan sahibi, bütün Erzurum'un sevgi ve saygısını kazanmış, peygamber âşığı Solakzade lakabıyla maruf Erzurum Müftüsü M. Sadık Efendi'den 1955-1960 yılları arasında mantık, kelam ve fıkıh dersleri almıştır.

Mehmet Kırkıncı Hoca Efendi, Bediüzzaman Hazretleri'nin ismini ilk hocası olan Mustafa Efendi'den duymuş, ona adeta meftun olmuş ve onu görmenin hayali ile yanıp tutuşmuştur. 1947 yılında Bediüzzaman Hazretleri'ne mektup yazarak kitaplarından talep etmiş, Üstat da eserlerinden bazılarını göndermiştir. Böylece Risale-i Nur'ları okumaya ve okutmaya başlamıştır.

Kendisinde Üstad'a karşı öyle derin bir aşk, şevk ve sürur hâsıl olmuş ki, her türlü tehlikeyi göze alarak büyük bir heyecan ve iştiyakla 1955 yılının Haziran ayında onu ziyarete gitmiştir. O zamanlar Üstad'ı değil ziyaret etmek ona iyi diyenler bile birçok eza ve cefaya maruz kalıyorlarmış. Bediüzzaman Hazretlerini ziyaret eden Hoca Efendi, Risale-i Nur'ların en derin hakikatleri olan kader, haşir gibi konuları izah etme noktasında onun duasına mazhar olmuştur.

Onun bu mevzuları anlatırken yaptığı izahlar ve verdiği temsiller dinleyenlerin akılları tatmin edip hayrette bırakmaktadır. Kırkıncı Hoca Efendi, Risale-i Nur'un bir miftahı, aşığı, en halis, fedakâr, sadakatli ve âli himmet bir talebesi olmuş, bütün ömrünü bu uğurda feda etmiş, birçok çile çekmiş, iftiralara maruz kalmış, sürekli takip edilmiş, defalarca sorgulanmış, 1960 ihtilalinde altı ay, 1973 senesinde üç ay hapis yatmıştır. Buna rağmen davasından hiçbir taviz vermemiş ve hizmetten bir an bile geri kalmamıştır.

Kırkıncı Hoca Efendi, Kur'an'ın manevi bir tefsiri, büyük bir marifet hazinesi ve en âli bir feyiz kaynağı olan Risale-i Nurları defalarca mütalaa etmiş, onları anlama ve anlatma hususunda nadir talebelerden biri olmuştur. Türkiye'nin her köşesinde hizmet eden hamiyetli talebeler hep onun rahle-i tedrisinden geçmişlerdir. O, Risale-i Nur'un düsturlarını kendisine rehber edinmiş ve onun müstesna temsilcilerinden birisi olmuştur.

Risale-i Nur'ların öncelikle etraf il ve ilçelerine ve sonra da Türkiye'nin birçok iline ulaşmasında büyük gayret sarf etmiştir. Arapça sahasında birçok talebe yetiştirdiği gibi, Risale-i Nur dershanelerinde de on binlerce hamiyetli, gayretli, edepli, iffetli ve vatanperver talebe yetiştirmiştir.

Risale-i Nur'un şerh ve izahı mahiyetinde en derin mevzularda elliden fazla eser yazmıştır. Mantık ve kelamda zirvededir. Necip Fazıl Kısakürek'le Erzurum'da yaptığı bir sohbetten sonra, Necip Fazıl; "Erzurum'da bir mantık küpü ile karşılaştım" adlı bir makale yazmıştır. Kırkıncı Hoca Efendi hem Solakzade'den hem de Molla Nadir Efendi'den icazetli olduğu halde imam, vaaz veya müftü olarak devlette bir görev almamıştır. Zaten onun hocalarından biri olan Hacı Faruk Efendi, zaman zaman kendisine; "Allah sana devlet maaşı nasip etmesin." diye dua edermiş. Kırkıncı Hoca Efendi, bundan rahatsız olur ama hikmetini de soramazmış.

Müftü Solakzade Sadık Efendi bir gün kendisini yanına çağırmış ve murakıp olması için diyanete teklif edeceğini söylemiş. Kırkıncı Hoca Efendi bu teklife çok sevinmiş, ancak bazı kimseler onun Nur talebesi olduğunu yüksek makamlara şikâyet etmiş olacaklar ki, bu tayin gerçekleşmemiş.

Daha sonra Bayburt'un ileri gelenlerinden bir grup Hoca Efendi'nin yanına gelerek, onun Bayburt'a müftü olmasını teklif etmişler. Hocam bu teklife müspet cevap vermiş, ama yine de "Babamdan izin almanız gerekir" diyerek onları babasının yanına göndermiş. O zaman babasının Mahalle Başı semtinde kahvehanesi ve oteli varmış. Heyet, hocamın babası ile görüşmüş ama o buna razı olmamış, onların tekliflerini kesinlikle kabul etmeyeceğini söylemiş. Hocam akşam eve gittiğinde babası kaşları çatık bir vaziyette oturuyormuş. Bir süre sessiz kaldıktan sonra sert ve sitemli bir eda ile şöyle demiş; "Hoca, sen bir sürü çoluk-çocuğunla aç ve susuz mu kaldın ki, hemen maaşlı bir işe heveslendin? Medresede yaptığın hizmetleri bırakıp da nasıl müftü olacaksın?" O da; "Baba artık ben evlendim. Mesuliyetim arttı. Şimdiye kadar sen beni geçindiriyordun. Ama artık izzetime dokunuyor, kendi maaşımla geçinmek istiyorum" demiş. Babası; "İslam'ın izzeti yanında senin izzetin ne ehemmiyeti var? Bu talebeler ne olacak? Sen talebe okutacaksın" demiş. Kırkıncı Hoca Efendi de babasını kırmamış ve onun memuriyete atılması böylece noktalanmıştır.

Kırkıncı Hoca Efendi, fevkalade sabırlı, son derece mütevazı, züht sahibi, ihlâs, vefa, sebat, metanet ve vakar timsali, fevkalade hoşgörülü, şefkat ve merhametli, hazır cevap ve vatanperver bir zattır. O, devlete itaat etmenin ehemmiyetini her zeminde nazara verir ve "İsyan etmek başka, itaat etmemek başkadır" der.

Fitne, anarşi, tefrika ve terörün hep karşısında olan Kırkıncı Hoca Efendi, devletin bekası ve milletin selameti adına gece gündüz gayret etmiş ve bu hususları eserlerinde de izah etmiştir. Gençleri sefahatten ve her türlü menfi ideolojilerden kurtarıp, dinine ve devletine bağlı birer fertler hâline getirme hususunda azami gayret göstermiş ve hâlâ da göstermektedir.

Kırkıncı Hoca Efendi, her zaman gençlerin istikbalinden endişe eder; onların imanlarını muhafaza etmek, faziletli ve ahlaklı yetiştirmelerini sağlamak, sefahat ateşinden korumak için gayret eder, dua eder.

Kırkıncı Hoca Efendi'nin cemaat içinde büyük bir saygınlığı vardır. Her kesimin, her cemaatin hizmetini kendi hizmeti gibi görür, hiç kimseyi tenkit etmez, hiçbir kişi veya cemaat hakkında menfi bir şey söylemez, onların hizmetlerini her zaman takdir eder.

Kırkıncı Hoca Efendi, çok yönlü bir âlimdir. Sadece dini ilimlerinde değil, tarih, edebiyat, felsefe gibi konularda da çok derin bilgiye sahiptir. Sokrat, Eflatun, Aristo, Dekart ve Kant gibi birçok felsefecinin kitaplarını okumuştur. O, ilim ve irfan âşığıdır; sürekli olarak kitap okur, yazar, mütalaa eder, bazen de başkalarına okutup dinler. Kendi tabiriyle küreği bırakıp, kazmayı alır.

 Cenab-ı Allah İnşirah Suresinde Peygamber Efendimiz (sav.)'in şahsında bütün Müslümanlara şöyle hitap etmektedir: "O halde boş kaldın mı, yine kalk (başka bir iş ve ibadetle yorul)" Hz. Peygamber (sav.)'in izinden giden büyük zatlar, ya Kur'an okur, ya kitap mütalaasında bulunur, ya zikir ve tespih ile meşgul olur ya da namaz kılarlar. İşte Kırkıncı Hoca'mın da dinlenmesi bu şekildedir. Zaten o, sürekli tefekkür halinde, daima zikir ve tespihle meşguldür.

1989 yılından beri sürekli olarak sohbetlerine devam edip ziyadesiyle istifade ve istifaze ettiğim Kırkıncı Hoca'mın yaklaşık on yıldır da birçok kitabının yazılmasında Cenab-ı Allah bizi istihdam etti. Zaman oldu beş altı saat beraber çalıştık, kitap mütalaasında bulunduk. Hocam çok kadirşinas bir zattır, yapılan küçük bir iyiliği dahi asla unutmaz. Kitaplarını okumaya başladığı zatların ruhuna Fatiha okuyup bağışlar.

Sözlerime kendileriyle alakalı kaleme aldığım âcizane bir şiirimle son vermek istiyorum;

 

KIRKINCI HOCAM

Senelerce görmüş talim,

Kadirşinas çok da halim,

Asrımızda büyük âlim,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Bulaşmamış dünya kiri,

Mantık onda çok ileri,

Davasından dönmez geri,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Düşmemiş asla yeise,

Kulak vermemiş her sese,

Aldırmaz ki kim ne dese,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Elinden düşmez risale,

Vermiş büyük mücadele,

Bu uğurda çekmiş çile,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Hayatı çok bereketli,

Ömrü daim hareketli,

Çok sabırlı nezaketli,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Daim tefekkür halinde,

Zikir, tespih hep dilinde,

Kitaplar daim elinde,

Kırkıncı hoca efendi.

 

 Risale-i Nur'un miftahı,

Okudukça artmış iştahı,

Kelam ilminde bir dahi,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Üstadından mektup almış,

İlim deryasına dalmış,

Hizmeti her yana yaymış,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Cemaatte olmuş hakem,

Delilleri daim muhkem,

Halkın yanında muhterem,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Mahkemede olmuş sanık,

 Hadiselerde hep ayık,

Hürmete takdire layık,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Kendini hep ilme verdi,

Hizmettir hep onun derdi,

Ayırt etmez hiçbir ferdi,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Hakiki mürşid-i kâmil,

Değerini bilmez cahil,

İlmi ile olmuş amil,

Kırkıncı hoca efendi.

 

İsyan etmemiş devlete,

Ara vermemiş hizmete,

Mazhar olmuş çok nimete,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Meyletmemiş hiç dünyaya,

Kendini vermiş Huda'ya,

Marifet ilminde derya,

Kırkıncı hoca Efendi.

 

İlme ve irfana âşık,

Her tarafta yakmış ışık,

Her cemaatle barışık,

Kırkıncı hoca efendi.

 

İhlâs, vefa, sebat, vakar,

Her şeye ibretle bakar,

Sohbetleri kalbe akar,

Kırkıncı hoca efendi.

 

İstememiş memuriyet,

Zirvedir onda mürüvvet,

Herkes eder ona hürmet,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Gece gündüz etmiş gayret,

Her mahlûka eder hayret,

 Hiç kimseden etmez nefret,

Kırkıncı hoca efendi.

 

İzah etmiştir kaderi,

Otuzdan fazla eseri,

Asla dolmaz onun yeri,

 Kırkıncı hoca efendi.

 

İlim ve irfan zengini,

Bulamayız bir dengini,

Öne çıkarmaz kendini,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Fazlasıyla hoşgörülü,

Şefkatle doludur gönlü,

Züht sahibi hem çok yönlü,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Ona uzun ömür ver Ya Rab!

Vallahi çok âlicenap,

Sadakatli hazır cevap,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Şükür yanında bulundum,

Kendimi orada buldum,

Muhabbeti ile doldum,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Bu Yüksel'in kısık sesi,

İlim, irfan abidesi,

Çok büyüktür rütbesi,

Kırkıncı hoca efendi.

 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİNÇER, 2015-08-11 06:52:16

Kırkıncı hocamı ancak bukadar güzel tarif edilirdi emeğine sağlık .

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

Tunahan Belli, 2015-07-27 10:00:44

Sayın yazara çok teşekkür ediyor, hel min mezid diyor ve hocamıza geçmiş olsun diyoruz

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

sakird, 2015-07-24 23:43:21

Hocam makaleniz icin tesekkur ederiz. Istifade etmeye calistik. Fakat siz 40 hocamla o kadar tesriki mesaide bulundugunuza gore, sizden daha fazla yazilar/hatiralar/vecizeler bekliyoruz..

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

Ubeyd, 2015-07-22 15:51:47

Elinize dilinize ve emeğiniz sağlık. Hocam dan Allah razı olsun. Allah sağlıklı ve uzun ömür versin. Her ilde bir Kırkıncı Hocam olsaydı bugün asrı saadete benzer saadetli günlerimiz olurdu.

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

DİĞER YAZILAR

HACI KEMAL BOYNUKALIN AĞABEY

HACI KEMAL BOYNUKALIN AĞABEY

İsmi gibi cismi de kâmildi, güzel ahlakın kemalinde bulunuyordu. Mütebessim bir çehreye sahipt

KIRKINCI HOCAM’I BÖYLE TANIDIM

KIRKINCI HOCAM’I BÖYLE TANIDIM

Kıymetli ziyaretçilerimiz, Şubat ayında Rahmet-i Rahmana uğurladığımız Mehmed Kırkıncı H

HOCAMIN CENAZESİ BAŞINDA

HOCAMIN CENAZESİ BAŞINDA

Doksan sene bereketli bir ömür yaşayan, Ümmet-i Muhammed’in dirayetli bir allamesi, nur cemaat

KIRKINCI HOCAM, HACI İSHAK ABİ VE TESBİH OLAYI

KIRKINCI HOCAM, HACI İSHAK ABİ VE TESBİH OLAYI

Yıl 1982. Mayıs'ın sonları. Erzurum İmam-Hatip Lisesinde öğretmenim. 6 yaşlarında ciğerpar

AHİR ZAMANDA İLİM, ÂLİM VE MEHMET KIRKINCI HOCAM

AHİR ZAMANDA İLİM, ÂLİM VE MEHMET KIRKINCI HOCAM

Rasulullah Efendimiz buyurmuş: “Ahir zamanda ilim kalkacak, cehalet hâkim olacaktır.”(Bkz.

MEHMED KIRKINCI HOCAEFENDİ

MEHMED KIRKINCI HOCAEFENDİ

Nam-ı diğer Kırkıncı Hoca… Kırkıncı Hoca, ilmî cesaret, münazara, cihat, Risale-i Nur ve

MEHMED KIRKINCI HOCA KİMDİR?

MEHMED KIRKINCI HOCA KİMDİR?

Tam kırk altı sene evvel haftalık “İttihad” gazetesinde neşredilen bu yazı, merhum Mustafa

KIRKINCI HOCAMIZI YÂD EDERKEN

KIRKINCI HOCAMIZI YÂD EDERKEN

Geçtiğimiz Çarşamba günü büyük bir âlimimizin vefatıyla sarsıldık. “Şarkın bilgesi

SAİD ÖZDEMİR AĞABEY’DE HAKİKAT ARAYIŞI

SAİD ÖZDEMİR AĞABEY’DE HAKİKAT ARAYIŞI

Said Özdemir Ağabey… Nam-ı diğer Tillolu Said… Hayatını Kur’an’a ve imana vakfeden bir

HINISLI FAHRETTİN HOCA

HINISLI FAHRETTİN HOCA

Fahrettin hoca, iyi bir Arapça eğitimi almış, âlim ve fazıl bir zattır. Uzun yıllar Hınıs

KIRKINCI HOCAEFENDİ

KIRKINCI HOCAEFENDİ

Hayatını iman ve Kur’an hizmetine adamış olan Mehmet Kırkıncı Hoca Efendi, 1928 yılında E

O halde sabret. Sonunda kazanacak olanlar, elbette Allah'tan korkup sakınanlardır.

Hûd, 49

GÜNÜN HADİSİ

Kur'an'ı cebren (açıktan) okuyan, sadakayı açıktan veren gibidir. Kur'an'ı gizlice okuyan, sadakayı gizlice veren gibidir."

Tirmizi, Sevabu'l-Kur'an 20, 2920; Ebu Davud, Salat 315, 1333; Nesai, Zekat 68

TARİHTE BU HAFTA

*Misâk-ı Milli'nin Kabûlü(28 Ocak) *İlk Türkçe Ezan Okutturuldu(29 Ocak) *Yavuz Selim'in Kahire'yi Fethi(30 Ocak) *İbrahim Müteferrika Osmanlı'da İlk Matbaayı Kurdu(31 Ocak) *482 Senedir Camii Olan AYASOFYA Müzeye Çevrildi(1 Şubat)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI