Cevaplar.Org 1xbet para cekmeimplant dis fiyatlari

KIRAAT İLMİ -2. BÖLÜM-

Kaynaklara göre ashabın Resûlullah (sav)'tan kıraati alış tarzları çeşitli idi. Onların arasında Hz. Peygamber'den bir kıraat alan olduğu gibi, iki veya daha fazlasını alanlar da vardı. Sahabîlerden kıraat öğrenen tâbiûn ve etbâu't-tabiînin


Nigâr Dere

nigardere@gmail.com

2010-07-30 16:47:51

Kırâatların Tesbiti

Kaynaklara göre ashabın Resûlullah (sav)'tan kıraati alış tarzları çeşitli idi. Onların arasında Hz. Peygamber'den bir kıraat alan olduğu gibi, iki veya daha fazlasını alanlar da vardı. Sahabîlerden kıraat öğrenen tâbiûn ve etbâu't-tabiînin okuma tarzları da doğal olarak farklılık arzediyordu. İşte bu farklı okuma tarzları daha sonraları da aynı şekilde devam etmiş ve bunun sonucu olarak da birbirinden farklı kıraat tarzları ortaya çıkmıştı. Bu kırâatları okuyan kurrâlar, çeşitli İslâm beldelerine dağılmışlar ve onların okudukları kırâatlar da, okuyucuların isimleriyle anılır olmuştu.

Kıraat Çeşitleri

Kırâatları, senedleri açısından sahih ve gayr-i sahih (şazz) olarak iki kısma ayırmak mümkündür. Sahih olarak kabul edilenler "mütevâtir" ve "meşhur", gayr-i sahihler (şazz) ise "âhâd", "müdrec" ve "mevzu" gibi başlıklar altında ele alınabilir.

Sahih Kırâatlar

Sahih olarak nitelendirilen bu kırâatlar mütevâtir ve meşhur olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Mütevâtir Kırâatlar

Mütavâtir olarak kabul edilen kıraat, yalan üzerine ittifak etmeleri aklen mümkün olmayan bir topluluğun, aynı vasfı taşıyan başka bir topluluktan muttasıl bir senetle naklettikleri ve sahih kırâatın diğer iki şartını da bünyesinde taşıyan kıraat demektir. Cumhura göre mütevâtir kırâatlar, "kırâat-ı seb'a/yedi kıraat" imamının naklettiği kırâatlardır.

Meşhur Kırâatlar

Adalet ve zabt sahibi kimselerin rivayet etmesiyle senedi sahih olup, Arap dili gramerine ve yazı itibariyle Hz. Osman'ın istinsah ettirmiş olduğu mushaflara uygun düşmekle birlikte, mütevâtir derecesine ulaşamayan ancak gördüğü kabul ile kıraat âlimleri arasında şöhret bulmuş kırâatlara da meşhur kıraat denilmektedir. Ebû Ca'fer, Ya'kûb ve Halefin kırâatları bu grupta ele alınmaktadır. Mütevâtir ve meşhur diye nitelenen bu kırâatlar, okunan ve inanılması vacip olan kırâatlardır. 

"Denildi ki: Kıraatlar nisbet edildikleri imamlara göre, üç guruba ayrılmıştır: "Yedi kıraat", "On kıraat", "On dört kıraattir. Bu kıraatlardan en çok şöhret kazanmış olanı ve şanı en yüce olanı "Yedi kıraat"tir. Bu "Yedi kıraat", meşhur olan yedi imama nisbet olunur. Bunlar da: Nafî, Asım, Hamza, Abdullah b. Amir, Abdullah b. Kesir, Ebu Amir b. el-Ala ve Alî el-Kisaî'dir.

On kıraat: Bu yedi kıraata şu üç imanın kıraatını ilave etmekle olur: Ebu Cafer, Yakub ve Haleftir." 

"Mütevatir sayılan on kıraatın imamları ise şunlardır:

1- Ebu Abdurrahman Nafi (169/785) Nafi'nin ravileri, Kalun ve Verş'tir.

2- Abdullah b. Kesir (120/738)

3- Ebu Amr (154/771)

4- Abdullah b. Amir (118/736)

5- Asım b. Ebi'n-Necud (127/745) Asım'ın ravisi Hafs'dır.

6- Hamza b. Habib (156/773)

7- Ali b. Hamza el-Kisai (189/805)

8- Halef b. Hişam (229/844)

9- Ebu Ca'fer el-Ka'ka (130/748)

10- Ebu Muhammed Ya'kub b. İshak

Sayılan on mütevatir kıraatin bugün üç tanesi fiilen kullanılmakta olup diğerleri bir ilim olarak tetkik edilmektedir.

Bir kıraatın sahih olabilmesi için onun, üç vasfa sahih olması gerekir:

1- Resulullah'dan sahih senedle rivayet edilmesi.

2- Hz. Osman'ın (r.a.) mushafına takdiren de olsa uygun olması.

3- Arapçanın kaidelerine uygun olması" 

Sahih Olmayan (Şazz) Kırâatlar

"Suyûtî ve Zerkeşî şâzz kıraati şöyle tarif ederler: "Mütevatir kıraatlere mahsus olan üç şarttan birisi eksik olursa o şâzzdır"

Sahih olmayan kırâatlar, mütevâtir kıraatin üç şartını veya bu şartlardan herhangi birini taşımayan kırâatlardır. Bu tarz kırâatlar (…) "âhâd", " mevzu uydurma" ve "müdrec" gibi kısımlara ayrılmaktadır.

a- Ahâd Kırâatlar

Senedi sahih olmakla birlikte yazım bakımından Hz. Osman (ra)'ın Mushafına veya Arap dili gramerine uygunluk arzetmeyen kırâatlara âhâd kıraat denilmektedir.

b- Müdrec Kırâatlar

Kur'ân'ın bazı âyetlerine tefsir maksadıyla yapılan ziyâdelere de müdrec kıraat adı verilir. Bilindiği gibi bu tür ziyâdeler Kur'ân'dan olmayıp tamamen açıklama ve şerh amacıyla yazılan şahsî notlardan ibarettir. Özellikle bunlar, İbn Mes'ûd ve Ubeyy b. Ka'b'ın husûsi Mushaflarında yer almıştır.

c- Mevzû/Apokrif Kırâatlar

Bu kırâatlar da tamamen asılsız olup hiçbir esasa dayanmayan uydurma kırâatlardır." 

Şâzz Kıraat İmamları:

1- "Muhammed b. Abdurrahman b. Muhaysın (İbn Muhaysın).

2- Ebû Muhammed Yahya b. el-Mübarek b. el-Muğîre el-Adevî el-Basrî (Yezîdî).

3- Ebû Saîd el-Hasen b. Yesâr el-Basrî (Hasen-i Basrî).

4- Ebû Muhammed Süleyman b. Mihran el-A'meş el-Esedî el-Kûfi (el-A'meş)" 

Devam edecek..

DİPNOTLAR:

1- Muhsin Demirci, Tefsir Usulü, M.Ü. İlahiyat Fak. Vakfı Yayınları.

2- Muhammed Ali Sâbûnî, Kur'ân İlimleri, Çev. Zeynel Abidin Tatlılıoğlu, İnsan Yayınları, İstanbul, 1996.

3- Muhammed Salih el-Useymîn-Muhammed Nasıruddin el-Elbani, Tefsir Usulü.

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

Nigâr Dere, 2014-01-02 02:54:29

Aleyküm selam, Allah sizlerden de razı olsun.. Efendim, kaynak belirterek elbette alıntı yapabilirsiniz..

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

mutlu, 2014-01-01 13:40:28

SELAMUNALEYKUM mncelikle Allah razı olsun böyle bir çalışma yaptığınız için.acaba çalışmanızdan alıntı yapabilirmiyiz,derslerde verim elde edebilmek adına istifadede bulunabilirmiyiz ve yazınızı kopyalayıp arkadaşlar arasında paylaşabilirmiyiz... buna izin(rızan) var mı sayın yazar kardeşim.

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

Said, 2011-09-05 19:30:37

Allah razı olsun. Aşağıdaki kardeşin sorularını cevaplıyayım. Dünyada Asım Kıratının meşhur olması yani Hafs rivayetinin iştihâr etmesi, Hafs ın tercihlerinde imâlenin olmaması ve silsilesinin çok kısa yoldan Peygamber efendimize dayanmasındandır.10 Kıraat ile namaz kılınıp Kur\\\'ân okunabilir. Lâkin diğer 4 kıraatle namaz kılınıp Kur\\\'ân okunamaz. Bunlarda şazz kıraat oluyor. Şazz kıraate örne vericek olursak 4 ünden de şöyle: İbni Muhaysın, tüm zürriyyete kelimelirini zirriyyete diye okur ve Mâliki yevmiddini Mâlike yevmiddin diye okur. Yezidi:Ali İmran suresindeki ve rasûlen kelimesini ve rasûli diye tenvinsi ve kesreli okur ve kendine göre kıraat tercihleri vardır ve Mellâke yevmiddin diye okumuştur ki bu Ravisidir. Hasan el Basri hazretleri ulemadır ve: El hamdü lillah ı elhamdi lillah diye kesreli, iyyâke na\\\'büdü yü yu\\\'bedü diye okumuş ve Kureyş lehçesine aykırı olarak innâ eataynâke yi innâ antaynâke diye nunla ihfa yaparak okumuştur. Hasan el basri nin isnâdı sahihtir ama çok uzun silsilesi vardır. Ve bazı tercihleri arap kâidesine uymadığı için kabul edilmemiştir.

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

Nigâr Dere, 2010-08-07 04:59:35

Biraz daha sabırlı olup çalışmamın 3. bölümünün yayınlanmasını beklemiş olsaydınız zaten böyle bir sorunun gereksiz olduğunu anlamış olurdunuz. Gelelim sorunuzun cevabına; Hasan-ı Basrî'nin kıraati yedi kıraate değilde ondört kıraate giriyor. Âlimler genellikle en meşhur ve en şânı yüce olan yedi kıraate eserlerinde ayrıntılı olarak yer vermekte, ondört kıraat hakkında ayrıntılı bir bilgi maalesef yok, sorunuzda ki Hasan-ı Basrî'nin kıraati hangi sınıfa girer, elimdeki eserlerde böyle bir bilgi maalesef yok..Zaten bizi ilgilendiren kısmı da yedi kıraattir. Cumhûr'a göre; yedi kıraet mütevatirdir. Meşhur olan mütevatir kıraatten başkası ile, ne namazda ve ne de namazın dışında kıraat caiz değildir. Bu bilgiye istinaden yedi kıraat dışındaki kıraatler Subhi es-Salih'in dediği gibi şâzz kıraatlerle uğraşmak bir nevî ilmî israftır.

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

Mehmet İraz, 2010-08-05 14:44:16

Öncelikle çalışmalarınızdan dolayı Allah razı olsun. İstifa ettik. Yalnız bir sorum olacak. Yukarıda Hasan El Basri hz. Ni şazz kıraat imamlarından göstermişsiniz. Sorularım şunlar: Soru 1 ? Bu kıraat Hasan El Basri Hz. Nin çıkardığı bir kıraat mıdır? Yoksa Hasan El Basri Hz.ne mi isnad edenler var? Soru 2? Hasan El Basri Hz.nin kıraatı şazz kıraatlerinden hangi sınıfına dahildir? Ahâd mı, müdrec mi, mevzu mu? Bu konuda bilgilendirirseniz sevinirim.

Bu yoruma katılıyor musunuz ?

DİĞER YAZILAR

TEFSİR – TE’VİL-3-

TEFSİR – TE’VİL-3-

Te'vil, bir karineden dolayı lafzın muhtemel manalarından birisini tercih anlamı taşıdığı i

TEFSİR – TE’VİL-2-

TEFSİR – TE’VİL-2-

Tefsir Çeşitleri Tefsirciler, öteden beri tefsir çeşitlerini genellikle “rivâyet tefsiri”

TEFSİR – TE’VİL-1-

TEFSİR – TE’VİL-1-

Tefsir, Peygamber Efendimiz’in (s.a.s) bazı âyetleri açıklaması ile başlamış ve bu bakımd

KUR’ÂN’DA SUAL VE CEVAPLAR

KUR’ÂN’DA SUAL VE CEVAPLAR

Kur’ân-ı Kerim’de çeşitli sualler ve bunlara verilen çeşitli cevaplar vardır. Bunlar kend

MÜCMEL-MÜBEYYEN

MÜCMEL-MÜBEYYEN

Sözlükte "veciz söz, özet ve kısa söz, teennî ve itidal ile hareket etmek, güzelleştirmek"

MÜŞKİLÜ’L-KUR’ÂN

MÜŞKİLÜ’L-KUR’ÂN

Eğer kişi cehaleti sebebiyle âyetler arasında bir çelişki hissederse, zıt mana taşıdığı

MECÂZU'L-KUR'ÂN

MECÂZU'L-KUR'ÂN

Kur'ân-ı Kerîm'deki mecâzi lafızların tefsirini konu alan ilim dalı ve bu dalda yazılan eser

EMSÂLÜ’L KUR’ÂN

EMSÂLÜ’L KUR’ÂN

Kur'ân'dan doğan meseller (emsâlü'l-Kur'ân): (Şah damarından daha yakın), (Örümceğin evin

CEDELÜ'L-KURÂN (Kur'ân'ın Tartışma Yöntemi)

CEDELÜ'L-KURÂN (Kur'ân'ın Tartışma Yöntemi)

İslâm düşünce tarihi boyunca Kur'ân-ı Kerîm'in tartışma yöntemlerini konu alan "Cedelü'l

AYETLER VE SURELER ARASINDAKİ UYGUNLUK (TENASUBİ’L-AY VE’S-SÜVER)

AYETLER VE SURELER ARASINDAKİ UYGUNLUK (TENASUBİ’L-AY VE’S-SÜVER)

"Münâsebet" ilmi konu itibariyle kelime veya cümleler arasındaki anlam benzerliğini, irtibat ve

HAVÂSSÜ'L-KUR'ÂN

HAVÂSSÜ'L-KUR'ÂN

Esmâ-i hüsnâ île bazı sûre ve âyetlerin dileklerin kabulündeki tesirlerini ifade eden bir ta

İyiliğin karşılığı, iyilikten başka bir şey midir?

Rahman, 60

GÜNÜN HADİSİ

Hastayı ziyaret edin, açı doyurun, esiri kurtarın.

Risayü'z-Salihin

TARİHTE BU HAFTA

*Yavuz Sultan Selim'in Ridaniyye Zaferi(22 Ocak) *Hz.Ali (r.a.) Efendimiz'in Şehit Edilmesi(24 Ocak) *I.Murad Hân'ın Haçlı Ordusuna Karşı Sırpsındığı Zaferi(25 Ocak) *Büyük Muhaddis ve Tarihçi İbn-ü Asâkir'in Vefâtı(26 Ocak) *OSMANLI DEVLETİ'NİN KURU

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI