Cevaplar.Org

KUR’AN VE SÜNNET PENCERESİNDEN TASAVVUFİ HAYAT (9)

Bu haftadaki yazımda da Anadolu’da ki tasavvufi cereyanlardan bahsedeceğiz. Tasavvufi düşüncenin Türk milletinin hayatındaki rolü çok büyüktür. Bilhassa Anadolu’nun Türkleşmesinde ve İslamlaşmasında en büyük amil tasavvufi düşünce o


Muhammed Kocakaya

m_kocakaya_2@hotmail.com

2009-12-14 00:26:41

Bu haftadaki yazımda da Anadolu’da ki tasavvufi cereyanlardan bahsedeceğiz.

Tasavvufi düşüncenin Türk milletinin hayatındaki rolü çok büyüktür. Bilhassa Anadolu’nun Türkleşmesinde ve İslamlaşmasında en büyük amil tasavvufi düşünce olmuştur. Türklerin İslamiyet’i kabul edip Anadolu’yu yurt edinmeye başladığı XI. Yüzyıldan dan itibaren Orta Asya’da ki Türk illerinden Anadolu’ya gelen ‘’ALPERENLER’’ ismiyle anılan tasavvuf ehli ”Teşkilatçı Dervişler’’ Anadolu’daki gönül medeniyetinin kurulmasında önemli roller oynamışlardı. Bu dervişler, Selçuklu devletinin kurulmasını sağlamışlardır. Selçuklu Devleti kurulduktan sonra, memleketin hemen hemen her tarafında tasavvufi düşüncenin müesseseleri görülmeye başlanmıştır. Hatta hükümdarların şeyhlere mürit olmaları sebebiyle Tasavvufi müesseselerin önemi daha da artmıştır.

Evet, Tasavvuf ve Tarikat fetih demektir. Her fetihin arkasında bir gönül eri vardır. Tıpkı Fatih’in arkasında, şeyh’i Akşemseddin’in olduğu gibi. Yine, Sultan İzzettin Selçuki’nin Şeyh Necmettin Bağdadi’ye, I. Alaaddin Keykubat’ın Şeyh Şıhabüddin Sühreverdi’ye bağlı olduğun kaynaklar belirtmektedir. Gerek Selçuklu, gerekse Osmanlılardaki hükümdarların büyük bir çoğunluğunun bir tarikata bağlı olduğu bilinmektedirç

Anadolu’daki tasavvufi düşünceden bahsederken HOCA AHMED YESEVİ’nin gayretlerini göz ardı edemeyiz. Bilhassa Horasan ve Maveraünnehir’de Ahmet Yesevi’nin kurmuş olduğu Yesevi tarikatı çok yaygındır. İşte bu Yesevi tarikatına bağlı ‘’Alperenler’’ dediğimiz müritler, Anadolu’ya gelerek yerleştirmişler ve ilk önce manevi fetihte bulunmuşlardır:

Selçuklularda olduğu gibi Osmanlı Beyliğinin kurulmasında da tasavvufi düşünce en büyük rolü oynamıştır. O dönemdeki ‘’Ahiler’’, Mevleviler ‘’ ve Bektaşiler siyasi, içtimai ve iktisadi alanda önemli roller oynamışlardır: Bilhassa Osmanlı Devleti’nin temel harcında ‘’Ahi’’ reislerinin katkıları çok büyük olmuştur:

Osman Gazi’nin Ahi Şeyhi, Şeyh Edabali’nin müridi ve damadı olduğu bilinmektedir. Osman Bey’in yanında savaşlara iştirak eden Geyikli Baba, Abdal Musa, Abdal Murad, Şeyh Mahmud Gazi, Ahi Şemseddin, Ahi Hasan, Ahi Şeyhlerindendir

Osmanlılarda Ahiliğin dışında Yıldırım Beyazıd’ın damadı Emir Sultan, Kübreviyye tarikatının şubesini kurmuş, Akşemsettin’in kurduğu Şemsiye, Aziz Mahmut Hüdai’nin kurduğu Celvetiyye ve Melamiyye tarikatı ile ayrıca; Kadiriyye, Rifaiyye, Halvetiyle, Mevleviye, Sühreverdiyye, Şazeliyye ve Nakşibendiyye tarikatları; Anadolu ve Rumeli’de faaliyet göstermişlerdir. Şemsettin Molla Fenari ile Ekberriye Tarikatı, Eşref oğlu Rumi ile Kadiriyye tarikatı, Ubeydullah Ahrar’ın halifesi Molla İlahi tarafından Nakşibendî tarikatı Anadolu’da yayılmıştır.

Genel olarak toplum, özel olarak dini hayat bakımından çok önem taşıyan ve bir

yaşam tarzı, bir dünya görüşü bir duyuş ve düşünüş şekli olan Tasavvuf; milli kültürünün ufuklarından doğan Allah dostları sayesinden, ferdi ruhların derinliklerinde yeşerir, orada aşk ve imam olur, vecd ve hareket halinde enginlere dolar, alemlere yayılır. İşte her yönüyle ve her şeyiyle bizim olan bir kültürün yetiştirdiği binlerce büyükten bir kaçını isim olarak zikrettik.

 

Bu yazıya yorum yazın


Not: Yanında (*) işareti olanlar zorunlu alanlardır.

Bu yazıya gelen yorumlar.

DİĞER YAZILAR

FITIR SADAKASI

FITIR SADAKASI

Ramazan Bayramına kavuşan ve artıcı nitelikte olmasa da temel ihtiyaçları dışında nisap mik

92 MADDE İLE EHL-İ SÜNNET AKÎDESİ

92 MADDE İLE EHL-İ SÜNNET AKÎDESİ

. Allah Teâlâ vardır, birdir, yani şeriki (ortağı) yoktur. 2. Hiç bir şey (ne zatında ne d

ZEKÂT HAKKINDA ON ÜÇ SORUYA CEVAP

ZEKÂT HAKKINDA ON ÜÇ SORUYA CEVAP

Zekât konusuna açıklık getirebilmek için, konuyu soru-cevap şeklinde ele almak faydalı olacak

ŞEYHÜLİSLAM M.SABRİ EFENDİ’NİN BİR TENKİDİNE BİR TAVZİH

ŞEYHÜLİSLAM M.SABRİ EFENDİ’NİN BİR TENKİDİNE BİR TAVZİH

Geçen aylarda, merhum şeyhülislam Mustafa Sabri Efendi’nin Muhammed Uysal beyefendi tarafından

EN DOĞRU YOL

EN DOĞRU YOL

SORU: Zamanımızda kafa karıştırmak için ortaya atılan fikirlerden bunaldık, bize en doğru

HZ. MUHAMMED (S.A.V.)’E NİÇİN VE NASIL SALAVAT GETİRİLİR?

HZ. MUHAMMED (S.A.V.)’E NİÇİN VE NASIL SALAVAT GETİRİLİR?

Hz. Muhammed (s.a.v.)’e salâvat getirme hususu bu günlerde tartışma konusu yapılınca bu yaz

EN GEREKLİ TAVSİYELER

EN GEREKLİ TAVSİYELER

SORU: Bize en gerekli tavsiyeleriniz nelerdir? 1. DELİL İLE ALLAH’I TANIMAK Kendi nefsi

KUR’AN’DA FASIK

KUR’AN’DA FASIK

Sözlükte fasık, belli sınırları aşan kişi demektir. Terim olarak fasık, Allah’ın emirle

İNKÂRCILARIN AMELLERİ VE GÖRECEKLERİ AZAP

İNKÂRCILARIN AMELLERİ VE GÖRECEKLERİ AZAP

1-İnkârcıların Amelleri Boşa Gider İnkârcıların amellerinin boşa gideceğini haber veren

HAŞR, CEHENNEM VE CENNETLE İLGİLİ HADİSLER

HAŞR, CEHENNEM VE CENNETLE İLGİLİ  HADİSLER

1. Haşr, hesap, şefaat ve sırât ile ilgili hadisler Buhârî ile Müslim’in rivâyetine göre

KARI-KOCANIN BİRBİRLERİ ÜZERİNDEKİ HAKLARI

KARI-KOCANIN BİRBİRLERİ ÜZERİNDEKİ HAKLARI

"O kadınların, üzerlerindeki meşru hak gibi, kendilerinin de hakları vardır." (Bakara 2/228)

"Ey Rabbimiz! Nurumuzu tamamla ve bizi bağışla, şüphesiz ki sen her şeye kadirsin."

Tahrim, 8

GÜNÜN HADİSİ

"Kur'an'ı seslerinizle süsleyiniz."

Ebu Davud

TARİHTE BU HAFTA

*Elmalılı Hamdi Yazır'ın Vefatı(27 Mayıs 1942) *İstanbul'un Fethi'nin 550. yıl dönümü(29 Mayıs 1453) *Ayasofya'da ilk Cuma Namazı kılındı.(1 Haziran 1453)

ANKET

Sitemizle nasıl tanıştınız?

Yükleniyor...

SİTE HARİTASI